15 ऑगस्ट 2026 स्वातंत्र्य दिनासाठी महाराष्ट्र शासनाचे महत्त्वाचे निर्देश; ध्वजारोहणाची वेळ, कार्यक्रम व नियम जाणून घ्या

15 August 2026 Independence Day | Maharashtra Government Circular | Flag Hoisting Time | स्वातंत्र्य दिन 2026

महाराष्ट्र शासनाच्या **सामान्य प्रशासन विभागाने दिनांक 12 ऑगस्ट 2026 रोजी शासन परिपत्रक जारी करून शनिवार, दिनांक 15 ऑगस्ट 2026 रोजी साजरा होणाऱ्या भारताच्या 80 व्या स्वातंत्र्य दिनाच्या समारंभाबाबत महत्त्वाचे निर्देश दिले आहेत.**

या परिपत्रकानुसार राज्यातील विभागीय, जिल्हा, उपविभागीय, तालुका मुख्यालय तसेच ग्रामपंचायत मुख्यालय येथे ध्वजारोहण करून स्वातंत्र्य दिन साजरा करण्यात येणार आहे.

महाराष्ट्र शासनाचा शासन परिपत्रक

**विभाग:** सामान्य प्रशासन विभाग

**शाखा:** राजशिष्टाचार शाखा

**शासन परिपत्रक क्र.:** सीईआर-२०२६/प्र.क्र. २१४/राशि-१

**दिनांक:** 12 ऑगस्ट 2026

**स्थळ:** मंत्रालय, मुंबई-400032

15 ऑगस्ट 2026 रोजी भारताचा 80 वा स्वातंत्र्य दिन

शनिवार, **15 ऑगस्ट 2026** रोजी भारताचा **80 वा स्वातंत्र्य दिन** देशभर उत्साहात साजरा करण्यात येणार आहे.

महाराष्ट्र राज्यातही विविध शासकीय कार्यालये, स्थानिक स्वराज्य संस्था, शाळा, महाविद्यालये आणि सार्वजनिक संस्थांमध्ये स्वातंत्र्य दिनानिमित्त विविध कार्यक्रम आयोजित करण्यात येणार आहेत.

शासनाने यासाठी संबंधित विभागांना आणि स्थानिक प्रशासनाला आवश्यक त्या सूचना दिल्या आहेत.

राज्यातील कोणत्या ठिकाणी ध्वजारोहण होणार?

शासनाच्या निर्देशानुसार खालील ठिकाणी ध्वजारोहण करून स्वातंत्र्य दिन साजरा करावा:

* विभागीय मुख्यालय

* जिल्हा मुख्यालय

* उपविभागीय मुख्यालय

* तालुका मुख्यालय

* ग्रामपंचायत मुख्यालय

* शासकीय व सार्वजनिक इमारती

ग्रामपंचायत मुख्यालयाच्या ठिकाणी सरपंच किंवा गाव प्रमुख यांच्या हस्ते ध्वजारोहण करण्यात येईल.

मंत्रालयात सकाळी 9.05 वाजता मुख्य कार्यक्रम

महाराष्ट्र राज्याचा मुख्य शासकीय स्वातंत्र्य दिन कार्यक्रम **मंत्रालय, मुंबई येथे सकाळी 9.05 वाजता** आयोजित करण्यात येणार आहे.

या कार्यक्रमात मा. मुख्यमंत्री महोदयांच्या हस्ते ध्वजारोहण करण्यात येईल.

तसेच **पुणे येथे मा. राज्यपाल महोदयांच्या हस्ते ध्वजारोहण** करण्यात येईल.

जिल्हा व विभागीय मुख्यालयासाठी ध्वजारोहणाची वेळ

शासनाने दिलेल्या निर्देशानुसार जिल्हा व विभागीय मुख्यालयातील मुख्य शासकीय ध्वजारोहण समारंभ **सकाळी 9.05 वाजता** आयोजित करण्यात यावा.

महत्त्वाची वेळ

सकाळी 8.35 ते 9.35 या कालावधीत इतर कोणताही शासकीय किंवा निमशासकीय समारंभ आयोजित करू नये.**

एखाद्या कार्यालयाला किंवा संस्थेला स्वतंत्र ध्वजारोहण समारंभ आयोजित करायचा असल्यास तो:

सकाळी 8.35 पूर्वी, किंवा सकाळी 9.35 नंतर**आयोजित करावा.

ही सूचना विशेषतः शासकीय व निमशासकीय कार्यालयांनी लक्षात घेणे आवश्यक आहे.

पालकमंत्री उपस्थित नसल्यास कोण करणार ध्वजारोहण?

काही अपरिहार्य कारणामुळे पालकमंत्री कार्यक्रमस्थळी वेळेवर उपस्थित राहू शकले नाहीत, तर:

* विभागीय मुख्यालयी **विभागीय आयुक्त**

* जिल्हा मुख्यालयी **जिल्हाधिकारी**

ध्वजारोहण करतील.

ग्रामपंचायत व तालुका स्तरावर ध्वजारोहण

शासन परिपत्रकानुसार:

उपविभागीय मुख्यालय: संबंधित उपविभागीय अधिकारी ध्वजारोहण करतील.

तालुका मुख्यालय: संबंधित तहसीलदार ध्वजारोहण करतील.

ग्रामपंचायत मुख्यालय: सरपंच किंवा गाव प्रमुख ध्वजारोहण करतील.

त्यामुळे ग्रामपंचायत स्तरावरही स्वातंत्र्य दिनाचा कार्यक्रम नियोजनबद्ध पद्धतीने आयोजित करणे अपेक्षित आहे.

राष्ट्रगीत, राष्ट्रीय गीत आणि राज्यगीत

स्वातंत्र्य दिनाच्या कार्यक्रमात ठरावीक क्रमाने गीतांचे आयोजन करण्याचे निर्देश देण्यात आले आहेत.

1. प्रथम सावधान स्थितीत येऊन **राष्ट्रीय गीत – वंदे मातरम्** म्हणण्यात यावे किंवा वाजविण्यात यावे.

2. त्यानंतर राष्ट्रध्वजाला वंदन करताना **राष्ट्रगीत** म्हणण्यात यावे किंवा वाजविण्यात यावे.

3. त्यानंतर लगेच सावधान स्थितीत येऊन **राज्यगीत** म्हणण्यात यावे किंवा वाजविण्यात यावे.

कार्यक्रम आयोजकांनी या क्रमाची योग्य ती दक्षता घेणे आवश्यक आहे.

स्वातंत्र्य दिनाच्या भाषणाचा विषय कसा असावा?

स्वातंत्र्य दिनाच्या कार्यक्रमातील भाषणांचा विषय हा:

स्वातंत्र्य दिनाचे महत्त्व स्पष्ट करणारा,

देशभक्तीची भावना निर्माण करणारा,

देशाची एकता व अखंडता अबाधित ठेवण्यासाठी प्रेरणा देणारा

असावा, असे शासनाने स्पष्ट केले आहे.

विविध स्पर्धा व उपक्रम आयोजित करण्याचे निर्देश

15 ऑगस्ट रोजी दिवसभर विविध देशभक्तीपर व सामाजिक उपक्रम आयोजित करण्याचे आवाहन करण्यात आले आहे.

यामध्ये पुढील कार्यक्रमांचा समावेश करता येईल:

* वृक्षारोपण

* आंतरशालेय वाद-विवाद स्पर्धा

* आंतरमहाविद्यालयीन वाद-विवाद स्पर्धा

* प्रश्नमंजुषा

* देशभक्तीपर निबंध स्पर्धा

* देशभक्तीपर कविता स्पर्धा

* देशभक्तीपर गाण्यांचे आयोजन

* विद्यार्थ्यांची देशभक्तीपर भाषणे

* Webinar

* NSS व NYKS मार्फत देशभक्तीपर मोहिमा

* राष्ट्रीय एकात्मतेशी संबंधित गाण्यांचा प्रचार

शासकीय इमारतींवर विद्युत रोषणाई

स्वातंत्र्य दिनाच्या निमित्ताने शासकीय इमारतीवर **विद्युत रोषणाई** करण्याच्या सूचनाही शासनाने दिल्या आहेत.

यामुळे स्वातंत्र्य दिनाचा उत्साह आणि राष्ट्रीय भावना जनतेपर्यंत पोहोचविण्यास मदत होईल.

सार्वजनिक व शासकीय इमारतींवर राष्ट्रध्वज

राज्यातील सर्व सार्वजनिक व शासकीय इमारतींवर, ग्रामीण भागातील इमारतींसह, राष्ट्रध्वज उभारण्यात यावा.

तसेच ऐतिहासिक महत्त्व असलेल्या किल्ल्यांवरही राष्ट्रध्वज उभारण्याच्या सूचना देण्यात आल्या आहेत.

उदाहरणार्थ:

* रायगड

* सिंहगड

* शिवनेरी

* पुरंदर

* वसई

* प्रतापगड

* दौलताबाद

* सिताबर्डी

राष्ट्रध्वजाबाबत विशेष दक्षता

राष्ट्रध्वज लावण्याच्या योग्य पद्धतीबाबत शासनाने पूर्वी जारी केलेल्या परिपत्रकातील सूचनांचे काटेकोरपणे पालन करण्याचे निर्देश दिले आहेत.

ध्वजारोहणापूर्वी रंगीत तालीम घेण्याची दक्षता घ्यावी.

तसेच:

राष्ट्रध्वज चांगल्या स्थितीत असावा.

ध्वजारोहण योग्य पद्धतीने करावे.

राष्ट्रध्वजाचा सन्मान राखावा.

सूर्यास्ताच्या वेळी राष्ट्रध्वज उतरविण्याची दक्षता घ्यावी.

स्वातंत्र्य सैनिक आणि मान्यवरांना निमंत्रण

मुख्य शासकीय कार्यक्रमासाठी विविध मान्यवरांना निमंत्रित करण्याच्या सूचना देण्यात आल्या आहेत.

यामध्ये:

स्थानिक लोकप्रतिनिधी

जिल्हा परिषद सदस्य

पंचायत समिती सदस्य

नगरसेवक

स्वातंत्र्य सैनिक

शहीद जवानांच्या पत्नी

शहीद जवानांचे आई-वडील

शौर्य पुरस्कार विजेते

स्थानिक राजकीय पक्षांचे प्रमुख

डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर समाजभूषण पुरस्कार प्राप्त व्यक्ती

आणीबाणीच्या काळात कारावास भोगलेल्या व्यक्ती

स्थानिक शासकीय अधिकारी

प्रमुख नागरिक यांचा समावेश आहे.

आचारसंहिता लागू असल्यास विशेष सूचना

जर त्या वेळी आचारसंहिता लागू असेल, तर स्वातंत्र्य दिनाच्या कार्यक्रमाबाबत विशेष दक्षता घेण्याचे निर्देश देण्यात आले आहेत.

1. ध्वजारोहणाच्या स्थळ व वेळेत बदल करू नये

नेहमीच्या ठिकाणी आणि नेहमीच्या वेळेतच ध्वजारोहण कार्यक्रम आयोजित करावा.

2. कार्यक्रमाचे राजकीय व्यासपीठ होऊ नये

स्वातंत्र्य दिनाच्या कार्यक्रमाचा वापर कोणत्याही प्रकारे राजकीय व्यासपीठ म्हणून होणार नाही, याची दक्षता घ्यावी.

3. भाषणात राजकीय आशय नसावा

पालकमंत्री किंवा इतर मान्यवर भाषण करणार असल्यास त्यांच्या भाषणाचा आशय **कोणत्याही प्रकारे राजकीय असता कामा नये.

शाळांसाठी महत्त्वाचे मुद्दे

शाळा व महाविद्यालयांनी स्वातंत्र्य दिनानिमित्त विविध शैक्षणिक व देशभक्तीपर उपक्रम आयोजित करावेत.

उदा.:

प्रार्थना → ध्वजारोहण → राष्ट्रगीत → राज्यगीत → देशभक्तीपर भाषण → विद्यार्थ्यांची भाषणे → देशभक्तीपर गीते → प्रश्नमंजुषा/निबंध/कविता → वृक्षारोपण

विद्यार्थ्यांमध्ये देशभक्ती, राष्ट्रीय एकात्मता आणि पर्यावरण संवर्धनाची भावना निर्माण करणारे उपक्रम आयोजित करणे उपयुक्त ठरेल.

निष्कर्ष

महाराष्ट्र शासनाने 15 ऑगस्ट 2026 रोजी भारताचा 80 वा स्वातंत्र्य दिन** राज्यभर उत्साहात आणि शिस्तबद्ध पद्धतीने साजरा करण्यासाठी सविस्तर निर्देश दिले आहेत.

विशेषतः सकाळी 9.05 वाजता होणारे मुख्य शासकीय ध्वजारोहण, सकाळी 8.35 ते 9.35 या वेळेतील इतर शासकीय कार्यक्रमांवरील निर्बंध, ग्रामपंचायत स्तरावरील ध्वजारोहण, राष्ट्रध्वजाचा योग्य सन्मान आणि आचारसंहिता लागू असल्यास घ्यावयाची दक्षता हे मुद्दे सर्व संबंधितांनी लक्षात घेणे आवश्यक आहे.

जय हिंद! 🇮🇳

वंदे मातरम्! 🇮🇳

शासन परिपत्रकाची माहिती

विभाग: सामान्य प्रशासन विभाग, महाराष्ट्र शासन

शाखा: राजशिष्टाचार शाखा

परिपत्रक क्र.: सीईआर-२०२६/प्र.क्र. २१४/राशि-१

दिनांक: 12 ऑगस्ट 2026

विषय: 15 ऑगस्ट 2026 रोजी भारताचा 80 वा स्वातंत्र्य दिन समारंभ साजरा करण्याबाबत.

टीप: वरील ब्लॉग पोस्ट शासन परिपत्रकाच्या मजकुरावर आधारित आहे. अधिकृत वापरासाठी मूळ शासन परिपत्रकातील मजकूर व सूचनांना प्राधान्य द्यावे.

स्वातंत्र्य दिन 2026 महाराष्ट्र शासन परिपत्रक

15-august-2026-independence-day-maharashtra-government-circular

#स्वातंत्र्य दिन 2026, #15 ऑगस्ट 2026, #80 वा स्वातंत्र्य दिन, #महाराष्ट्र शासन परिपत्रक, #ध्वजारोहण वेळ 2026, #Independence Day 2026, #Maharashtra Government GR, #ग्रामपंचायत ध्वजारोहण, #स्वातंत्र्य दिन कार्यक्रम, #15 August 2026 Circular