🏫 ग्रामपंचायतीला जन सुविधांसाठी विशेष अनुदान : जि.प. शाळांसाठी महत्त्वाचा शासन निर्णय 2026

महाराष्ट्र शासनाच्या 29 सप्टेंबर 2026 च्या शासन निर्णयानुसार ग्रामपंचायतीला जन सुविधांसाठी विशेष अनुदान योजनेंतर्गत जि.प. शाळा व अंगणवाडी केंद्रांसाठी कोणती कामे करता येणार? जाणून घ्या सविस्तर माहिती.

ग्रामपंचायतीला जन सुविधांसाठी विशेष अनुदान म्हणजे काय?

महाराष्ट्र शासनाच्या **ग्रामविकास विभागाने 29 सप्टेंबर 2026 रोजी** “ग्रामपंचायतीला जन सुविधांसाठी विशेष अनुदान” या जिल्हास्तरीय योजनेअंतर्गत कामांची व्याप्ती वाढविण्याबाबत शासन निर्णय जारी केला आहे.

या निर्णयामुळे **जिल्हा परिषद शाळा आणि अंगणवाडी केंद्रांशी संबंधित काही महत्त्वाची कामे** या योजनेअंतर्गत समाविष्ट करण्यात आली आहेत.

🏫 जि.प. शाळांसाठी कोणती कामे करता येणार?

शासन निर्णयातील नवीन तरतुदीनुसार खालील कामांचा समावेश करण्यात आला आहे:

| अ.क्र. | काम | खर्चाची मर्यादा |

| ------ | ----------------------------------------------------------------- | --------------: |

| 1 | जि.प. शाळा / अंगणवाडी केंद्र नवीन इमारत / वर्गखोली बांधकाम | **₹20 लाख** |

| 2 | जि.प. शाळा / अंगणवाडी केंद्र जुन्या इमारतीची दुरुस्ती व रंगरंगोटी | **₹5 लाख** |

| 3 | जि.प. शाळा / अंगणवाडी केंद्रासाठी शौचालय बांधकाम / दुरुस्ती | **₹3 लाख** |

| 4 | शाळा / अंगणवाडी केंद्रावर सोलर बसविणे व इमारतीचे विद्युतीकरण | **₹5 लाख** |

| 5 | विद्यार्थ्यांच्या सुरक्षेच्या दृष्टीने संरक्षण भिंत बांधकाम | **₹5 लाख** |

| 6 | विद्यार्थ्यांच्या सुरक्षेसाठी CCTV / अग्निशमन यंत्रणा बसविणे | **₹3 लाख** |

ही कामे शासन निर्णयातील अ.क्र. 1(फ) अंतर्गत नमूद करण्यात आली आहेत.

📌 विशेष महत्त्वाची अट

सदर कामे प्रस्तावित करण्यापूर्वी **तीच कामे इतर कोणत्याही योजना किंवा विभागामार्फत प्रस्तावित नाहीत**, याची खात्री करणे आवश्यक आहे. तसेच एकाच कामासाठी दुहेरी तरतूद होणार नाही याची दक्षता घेण्याचे शासन निर्णयात नमूद आहे.

🏫 शाळांना याचा काय फायदा होऊ शकतो?

या निर्णयामुळे ग्रामपंचायतीमार्फत शाळेच्या पायाभूत सुविधांशी संबंधित विविध कामांसाठी प्रस्ताव करता येण्याची शक्यता निर्माण झाली आहे. विशेषतः:

* नवीन वर्गखोली किंवा इमारत

* जुन्या इमारतीची दुरुस्ती

* रंगरंगोटी

* शौचालयाची सुविधा

* सौर ऊर्जा व विद्युतीकरण

* संरक्षण भिंत

* CCTV व्यवस्था

* अग्निशमन यंत्रणा

यामुळे शाळेतील **पायाभूत सुविधा आणि विद्यार्थ्यांची सुरक्षितता** यांसंबंधी कामांना या योजनेचा उपयोग होऊ शकतो.

📝 शाळेने पुढे काय करावे?

शाळेच्या गरजेनुसार संबंधित कामाची निवड करून ग्रामपंचायतीशी समन्वय साधणे आवश्यक ठरेल. त्यानंतर लागू प्रक्रिया, उपलब्ध निधी आणि संबंधित प्रशासकीय मंजुरीनुसार प्रस्ताव पुढे नेता येईल.

**महत्त्वाचे:** शासन निर्णयात वरील कामांची व्याप्ती आणि खर्चाची कमाल मर्यादा नमूद आहे; मात्र प्रत्येक शाळेला आपोआप त्या प्रमाणात निधी मंजूर होतो, असे या दस्तऐवजात नमूद केलेले नाही. त्यामुळे प्रत्यक्ष निधी मंजुरीसाठी संबंधित प्रशासकीय प्रक्रिया तपासणे आवश्यक आहे.

📄 शासन निर्णयाची अधिकृत माहिती

**शासन निर्णय दिनांक:** 29 सप्टेंबर 2026

**विभाग:** ग्रामविकास विभाग, महाराष्ट्र शासन

**शासन निर्णय क्रमांक:** विकास-2026/प्र.क्र.149 (संगणक क्र. 1756305)/यो-6

संकेतांक:202609291633265920

🔖 निष्कर्ष

“ग्रामपंचायतीला जन सुविधांसाठी विशेष अनुदान”** या योजनेअंतर्गत जि.प. शाळा आणि अंगणवाडी केंद्रांसाठी नवीन इमारत, दुरुस्ती, शौचालय, सोलर व विद्युतीकरण, संरक्षण भिंत, CCTV आणि अग्निशमन यंत्रणा यांसारख्या कामांचा समावेश करण्यात आला आहे.

हा शासन निर्णय शाळा व्यवस्थापन, मुख्याध्यापक, ग्रामपंचायत आणि शिक्षण विभागाशी संबंधित सर्वांसाठी महत्त्वाचा आहे.